Kawa w biurze - czy jakość kawy naprawdę wpływa na produktywność?

Biurowa mała czarna to już rzadziej konieczność - by przetrwać dzień w pracy - a częściej krótka przerwa od ekranu i pretekst do rozmowy z drugim człowiekiem. Ale czy ta sama filiżanka dobrej kawy rzeczywiście może wpływać na produktywność? W teorii wydawać by się mogło, że skoro kofeina wpływa na naszą czujność, to sama kawa sprawi, iż zespół zacznie pracować szybciej. Jednak czy znajdziemy niezbite dowody na słuszność kawowej przerwy? 

Kawa a produktywność 

Zacznijmy od najbardziej oczywistego elementu, czyli kofeiny, której działanie jest dobrze przebadane. Może ona poprawiać, m.in.: 

• czujność, 
• uwagę, 
• czas reakcji 

Jest to szczególnie istotne wtedy, kiedy pojawia się zmęczenie lub senność. Dlatego kawa w pracy może być pomocna szczególnie o poranku, podczas monotonnych zadań lub po lunchu - gdy poziom energii zaczyna wyraźnie spadać. 

Jest jednak pewien haczyk. Większa ilość kofeiny nie oznacza automatycznie większej produktywności. Kawa, owszem, może poprawić czujność, jednak sama produktywność to znacznie bardziej złożone zjawisko. Zależy od organizacji pracy, rodzaju wykonywanych zadań i jak się okaże, także mnóstwa innych warunków. 

Co więcej, u osób regularnie pijących kawę część odczuwanego efektu „supermocy” może być odwróceniem efektu odstawienia kofeiny (!). Sięgając po dolewkę przelewu, oddalamy nasze narastające zmęczenie. Pomaga on wówczas wrócić do poziomu funkcjonowania, do którego organizm przyzwyczaił się dzięki regularnemu spożywaniu kofeiny. Dlatego warto patrzeć na kawę realistycznie. Może wspierać pracę, ale nie zastąpi dobrego snu, przerwy ani rozsądnie zaplanowanego dnia. 

Co tak naprawdę robi kofeina z koncentracją i nastrojem? 

Kofeina działa przede wszystkim poprzez blokowanie receptorów adenozyny. Adenozyna to związek chemiczny, który gromadzi się w organizmie w ciągu dnia, powodując narastające uczucie senności. Kofeina - blokując działanie adenozyny - zmniejsza także odczuwane zmęczenie, czym wpływa na podniesienie naszej czujności. To jeden z tych głównych powodów, dla których kawa może być przydatna w ciągu dnia pracy :). 

Nowszy przegląd badań dotyczących wpływu kofeiny na skupienie, wskazuje jej korzystny wpływ na niektóre aspekty uważności. Nie oznacza to jednak, że każda osoba zareaguje identycznie. Znaczenie mają, m.in.: 

• dawka, 
• indywidualna tolerancja, 
• oraz częstotliwość spożywania kofeiny.

Warto pamiętać też o drugiej stronie medalu. Kofeina spożywana zbyt późno może pogarszać sen. A jeśli wieczorem trudniej nam zasnąć, następnego dnia zmęczenie może być nawet większe. Wtedy kolejna kawa będzie próbą naprawienia problemu wypicia tej poprzedniej, i zaczynamy szkodliwy cykl. 

Dlatego warto pamiętać, że produktywność wspomagana kawą nie rośnie wraz z liczbą wypijanych czy to espresso, czy dolewek przelewów. 

Dlaczego jakość kawy ma znaczenie bardziej niż ilość? 

Skoro najważniejszym składnikiem z punktu widzenia pobudzenia jest kofeina, to można pokusić się o pytanie - po co właściwie kupować lepszą kawę do biura? Przecież pracownik potrzebuje kofeiny, a nie nut czekolady, karmelu czy orzechów. 

Otóż kawa nie ma być magicznym boosterem z kofeiną. Pijemy ją dla smaku, aromatu i całego doświadczenia związanego z przygotowaniem. Dobra kawa może być wartością samą w sobie. A smaczna kawa, to miły gest dbania o naszych gości, a w tym wypadku - o dobrostan zespołu :). 

Kawa specialty do biura to nie gwarancja wyrobienia 300% pracowniczej normy. A z drugiej strony, skoro kawa jest codziennym elementem życia biura, czy nie warto zadbać o to, żeby była po prostu dobra? 

Sposób jej przygotowania również nie pozostaje bez znaczenia. Kiedy we wspólnej przestrzeni większość osób korzysta z ekspresu (automatycznego lub kolbowego), dobrze sprawdzi się ziarno przeznaczone do espresso. Jeśli natomiast zespół lubi przygotowywać większą ilość kawy i dzielić się nią podczas wspólnej przerwy - przelew będzie świetnym rozwiązaniem!


 

Kawa jako element kultury zespołu 

Badania dotyczące przerw kawowych w miejscu pracy pokazują, że kawa może też pełnić funkcję społeczną. Wspólna przerwa jest okazją do rozmowy i wymiany spostrzeżeń, a nie tylko chwilą na dostarczenie organizmowi kofeiny. Pod lupę brano między innymi nieformalny przepływ informacji. Kuchnia, ekspres czy kącik z kawą mogą być przestrzenią, w której pojawiają się nowe pomysły oraz relacje, które trudno byłoby stworzyć podczas formalnego spotkania. 

Owszem, krótkie przerwy mogą pomagać ograniczać zmęczenie, ale nie każda chwila na kawę z ciastkiem, automatycznie zwiększy wydajność. Czasami największą wartością przerwy jest po prostu to, że przez kilka minut nie wpatrujemy się w ekran. A jeśli przy okazji można porozmawiać z osobą z innego działu, wymienić się pomysłem albo zwyczajnie, pooglądać w ciszy świat za oknem, tym lepiej. 

Nie przesadzajmy też w drugą stronę - biurowa kultura kawowa nie powinna być obowiązkiem. Nie każdy pije kawę, dlatego dobrze, jeśli wspólna przestrzeń pozostaje dostępna także dla osób wybierających herbatę czy po prostu wodę.

Ile kosztuje dobra kawa dla jednego pracownika? 

Przejdźmy do konkretów - czy dobra kawa w biurze musi kosztować fortunę? Niekoniecznie. 

Weźmy za przykład Brazylię Monte Carmelo dostępną w Kafejeto - do wyboru w dwóch profilach palenia - metody ciśnieniowe oraz alternatywne. Przy cenie 130 zł za kilogram i założeniu, że do przygotowania jednego espresso nasz ekspres wykorzysta średnio 10 g kawy, otrzymujemy około 100 porcji z jednego kilograma. Czyli kawka w biurze będzie kosztować około 1,30 zł za sztukę. 

A co w wpadku przelewu? Przy wykorzystaniu standardowych proporcji - 60g na 1 l wody - dzbanek kawy wyniesie nas około 8 zł. Możemy z radością nalać z niego 4 kubki kawy (po minimum 200 ml) i zyskać porcję za 2 zł. Uśmiech współpracownika - bezcenny :). 

Okazuje się, że kawa w pracy wcale nie musi być droga, żeby była dobra. Więc jeśli właśnie szukasz kawy do biura, możesz wykorzystać kod yourfriendlybarista, który obniży cenę wszystkich kaw w sklepie Kafejeto o 10%. Dzięki temu od razu sprawdzisz, czy lepsze ziarna rzeczywiście zrobią różnicę w codziennym biurowym rytuale ;). 

またね、 

問題 

Źródła: 

[] https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0149763416300690?via%3Dihub

[] https://link.springer.com/article/10.1007/s00213-025-06775-1 

[] https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16001109/ 

[] https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1087079223000205?via%3Dihub

[] https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0149763416300690?via%3Dihub

[] https://www.jstage.jst.go.jp/article/jao/55/6/55_362/_article/-char/en 

[] https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0272460